Porada

Yerba mate i jej magiczne właściwości



Popularność yerba mate w Polsce rośnie w bardzo dynamicznym tempie. Yerba zagościła na dobre w biurach, w naszych domach, a także lokalach gastronomicznych. Picie yerby jest trendy i doskonale wpisuje się w nurt zdrowego stylu życia. Czy znasz historię yerby? Wiesz, skąd pochodzi? Jakie ma właściwości prozdrowotne? Jak ją spożywać? Odpowiedzi na te pytania postaramy się znaleźć we wpisie blogowym poświęconym właśnie yerba mate.

Co to jest yerba mate?

Ostrokrzew paragwajski to słowo klucz, które udziela nam natychmiastowej odpowiedzi na pytanie z nagłówka. Gdzie znajdziemy tę roślinę? Yerba mate należy szukać w określonych obszarach Ameryki Południowej, tj. na terenie Brazylii, Paragwaju oraz Argentyny — bo potrzebuje specyficznych warunków do wzrostu. Yerba to popularne określenie naparu z liści i patyczków ostrokrzewu paragwajskiego. Ostrokrzew paragwajski zaliczany jest do drzew ostrokrzewowatych, które występują głównie w Ameryce i Azji południowo-wschodniej. Szacuje się, że do tej grupy należy ponad 400 gatunków roślin. Ich cechami charakterystycznymi są zimozielone, skrętoległe liście. Ostrokrzew paragwajski występuje w stanie dzikim tylko i wyłącznie na obszarze Ameryki Południowej. Największymi eksporterami tej rośliny są: Paragwaj, Brazylia, Urugwaj i Argentyna.

Skąd pochodzi yerba – krótka historia

Yerba mate, erva mate, herba mate, mate, chimarrao – nazewnictwo ostrokrzewu paragwajskiego jest bardzo zróżnicowane. Ciekawostkę może stanowić fakt, że nazwę yerba mate nadał tej roślinie wybitny francuski botanik Auguste de Saint Hilaire i od XIX wieku jest ona powszechnie używana na całym świecie.

Co wspólnego z mate mają jezuici?

Niektóre źródła wskazują jednak, że yerbę wypromowali już znacznie wcześniej jezuici, którzy chrystianizowali ludy Ameryki Południowej. To oni jako pierwsi dotarli do dorzecza rzeki Parany, która przepływa przez Brazylię, Paragwaj i Argentynę. Według wielu zapisków jezuici poznali tam plemię Guarani, które spożywało tajemniczy trunek z pewnego krzewu.

Eksporty ostrokrzewu do Europy w XVIII wieku

Był to XVII wiek, nie znano jeszcze właściwości yerby. Jezuici zwrócili jednak uwagę, że napar przygotowany z suszonych liści i patyczków ostrokrzewu stanowi dla miejscowych pewien rodzaj używki i z czasem sami zaczęli go stosować. Misjonarze szybko stwierdzili, że yerba ma wiele pozytywnych właściwości i postanowili, że stworzą sobie dochodowy biznes. W ten właśnie sposób już w XVIII wieku yerba mate trafiła na szeroką skalę do Europy i Azji, gdzie stała się prawdziwym hitem.

Jak powstaje yerba mate?

Proces tworzenia yerba mate jest dość złożony. Ostrokrzew paragwajski jest rośliną całoroczną, która występuje w pobliżu wody, zazwyczaj w dużych skupiskach, tworząc zarośla. Zdarza się, że te naturalne skupiska ostrokrzewu paragwajskiego rozciągają się na przestrzeni kilku kilometrów, ponieważ roślina ma charakter inwazyjny i rozrasta się w szybkim tempie.

Yerba mate — produkcja krok po kroku

Współcześnie w Ameryce Południowej powstaje coraz więcej plantacji ostrokrzewu paragwajskiego, a wokół nich buduje się zakłady, które specjalizują się w przetwarzaniu ostrokrzewu. Na terenie tych zakładów stoją potężne magazyny, gdzie składowane są gałązki i susz. Podczas procesu suszenia liście i gałązki pozostawia się na świeżym powietrzu lub na specjalnie przygotowanym palenisku. Kolejnym krokiem jest proces mielenia, a następnie – leżakowania. Finalnie produkt jest pakowany i wysyłany do odbiorców hurtowych na całym świecie. Warto podkreślić, że na przestrzeni wieków to rozwój technologii sprawił, że yerba stała się produktem eksportowym, dzięki czemu podbiła nasze serca.

Właściwości, skład i pozytywne działanie yerba mate

W czym tkwi fenomen popularności yerba mate? Odpowiedź na to pytanie wydaje się niezwykle prosta. Mamy oczywiście na myśli prozdrowotne właściwości yerba mate. Skład yerby robi wrażenie, gdyż zawiera ponad 100 różnego typu mikroelementów. Najważniejsze z nich to witaminy, antyoksydanty, polifenole, alkaloidy purynowe i minerały.

Yerba mate — zestaw witamin i mikroelementów

Niewiele osób wie, że yerba, a konkretnie susz, z którego powstaje, ma właściwości odmładzające. Jest to zasługą polifenoli, które słyną z tego, że spowalniają starzenie się naszych komórek. Za efekt odmładzania odpowiada także wysoka zawartość witaminy E w yerba mate. Z kolei alkaloidy purynowe, na czele z kofeiną, odpowiadają za pobudzenie naszego organizmu do lepszego działania – na przykład zwiększenia wydajności w pracy czy poprawy koncentracji. Ważną funkcję pełnią także niezbędne w prawidłowym funkcjonowaniu naszego organizmu minerały, w tym magnez, krzem i potas.

 

Yerba mate pozytywnie wpływa na:

  • pobudzenie organizmu;
  • proces odchudzania;
  • ukojenie nerwów;
  • poprawę koncentracji;
  • obniżenie poziomu cholesterolu;
  • prawidłową pracę układu odpornościowego i nerwowego.

Jak pić yerba mate i ile można jej wypić dziennie?

Najczęstszym błędem w przypadku spożywania yerba mate nie jest to, ile razy dziennie ją spożywamy, ale to, jak to robimy. Tam, skąd pochodzi yerba, pije się ja praktycznie cały czas, jak wodę. Jednak dla każdego człowieka, może być odpowiednia inna dawka tego naparu. Optymalna porcja dzienna yerba mate to około 25 g suszu dla dorosłego człowieka. Jednak powinniśmy zdawać sobie sprawę, że ta porcja suszu może – i powinna – być wielokrotnie zalewana wodą. Natomiast w Polsce yerbę często pije się 2–3 razy dziennie, przy czym susz każdorazowo wymienia się na nowy. To marnowanie yerba mate! Niektóre rodzaje suszu mogą być zalewane nawet 6–8 razy z rzędu!

Yerba mate — jak parzyć? Proces parzenia yerba mate i niezbędne akcesoria

W tym artykule postawiliśmy sobie za cel wypełnienie głębi tematycznej dotyczącej yerba mate. Nie mogliśmy więc ominąć procesu parzenia yerby, a ten jest stosunkowo prosty. Koncepcji jest wiele, ale polecamy tę:

  1. Zakup tykwy, naczynia do parzenia.
  2. Zakup nierdzewnej bombilli do sączenia (składającej się z filtra oddzielającego susz od naparu i rurki, która jest schładzaczem napoju).
  3. Wyparzenie naczynia przez pierwszym użyciem.
  4. Wsypanie 3 łyżeczek suszu (około 25 g) do naczynia.
  5. Zalanie suszu wodą o temperaturze około 75 stopni (nie wrzątkiem) i odstawienie na 2–3 minuty.

I pamiętaj, nie musisz wymieniać suszu po każdym zaparzeniu. Yerba mate możesz zalewać gorącą wodą wielokrotnie, aż do stracenia smaku. Jednak to nie jedyny sposób jej picia. Yerba mate możesz przyrządzić również na zimno, w postaci tereré — zobacz, co W. Cejrowski pisze na ten temat, i przeczytaj jego wpis — „Jak terere (yerba mate na zimno) postawiła mnie na nogi”. Tak, taki napój świetnie pobudza, a w letnie i gorące dni jest wybawieniem dla spragnionych!

Na naszej stronie znajdziesz także akcesoria do yerba mate.